Wil je je kind een taalvoorsprong geven? Leg de tablet weg en doe dít

In dit artikel:

Nieuw onderzoek, gepubliceerd in Computers in Human Behavior, toont dat zelfs korte verschuivingen in dagelijkse schermtijd meetbare effecten hebben op de ontwikkeling van jonge kinderen. Onderzoekers bestudeerden Chinese kinderen van 3 tot 6 jaar en lieten ouders bijhouden hoeveel tijd kinderen aan schermen, samen lezen en ouder-kindspel besteedden. Belangrijk uitgangspunt was de zogenaamde opportunity cost: minuten op een scherm gaan ten koste van andere activiteiten.

De resultaten laten zien dat samen lezen duidelijk winst oplevert: kinderen die vaker met hun ouders lazen scoorden beter op taalvaardigheden (zoals klankherkenning en woordstructuur) en op sociaal-emotionele vaardigheden (bijvoorbeeld het herkennen van gevoelens). Meer schermtijd hing juist samen met lagere scores, ongeacht of het om ontspanning, educatieve apps of gezamenlijk kijken met een ouder ging. Wanneer schermtijd werd vervangen door leestijd, trad directe verbetering op; het omgekeerde — lezen inruilen voor schermgebruik — gaf achteruitgang.

De onderzoekers geven als verklaring dat boeken rijkere taalstimulatie bieden en ouders meer uitnodigen tot interactie, vragen stellen en emoties benoemen. Ouder-kindspel bleek geen volwaardige vervanger voor lezen wat taalontwikkeling betreft. Ook is er aandacht voor gezondheidszorgen: oogartsen waarschuwen voor toenemende bijziendheid door veel schermgebruik.

De studie is een momentopname en steunt grotendeels op ouderrapportages, maar biedt een praktisch advies: complete schermverbanning is onrealistisch, maar kleine dagritme-aanpassingen — bijvoorbeeld een kwartier tablet minder en samen lezen — kunnen al positieve effecten hebben.