Waarschuwing voor zaaddonoroproepen: 'Hij haalde ons over seks met hem te hebben'

In dit artikel:

Internetmatchen voor een spermadonor is snel en laagdrempelig, maar onderzoek van NU.nl en signalen van belangenorganisaties laten zien dat die informele markt ongereguleerd en riskant is. Stichting Donorkind en andere betrokkenen waarschuwen voor zogenaamde massadonoren: mannen die online beweren weinig kinderen te hebben verwekt maar in werkelijkheid tientallen nageslacht hebben. Klinieken hanteren doorgaans een limiet van circa twaalf gezinnen; online bestaan zulke grenzen niet.

Die anonimiteit en het ontbreken van controle leiden tot misleiding en ongewenste situaties. Via Facebookgroepen en oproepsites maken sommige mannen nepaccounts of doen zich anders voor om meer wensouders te bereiken. Er zijn meldingen van wensmoeders die op aandringen van een donor seks hadden en zich later misbruikt voelden; in één zaak bleek een donor niet vijf maar ongeveer vijftig kinderen te hebben verwekt, waarna aangifte werd gedaan. Juridisch is het lastig tegen te gaan: er is geen verbod op hoeveel kinderen een man kan verwekken en alleen één massadonor (Jonathan Meijer) is via de rechter gestopt — die zaak is een uitzondering.

Organisaties als Meer dan Gewenst en Priamos roepen aanstaande ouders op om grondig voorwerk te doen: bouw langzaam vertrouwen op, spreek meerdere keren af, overleg met mensen uit het netwerk van de donor, schakel deskundige begeleiding in en leg afspraken juridisch vast via een familierechtadvocaat. Counselor Sara Coster ontwikkelde een vragenspel met meer dan honderd vragen om risicovolle kandidaten te filteren en de belangen van het toekomstige kind centraal te zetten.

De kernboodschap van belangenorganisaties is dat informele donatie zonder controle risico’s voor kinderen en gezinnen vergroot. Meer transparantie, zorgvuldige selectie en juridisch vastgelegde afspraken kunnen de kans op problemen verkleinen en het recht van een kind op kennis van zijn biologische herkomst beter waarborgen.