Tamara's zoon ontwikkelt zich anders: 'Ik hou zielsveel van hem, maar ervaar ook levend verlies'
In dit artikel:
Tamara Janmaat (43) vertelt hoe het ouderschap van haar zoon Pepijn (6,5) een onverwachte, langdurige rouwervaring werd: niet om het kind zelf, maar om de toekomstbeelden die niet uitkomen. Vanaf zijn eerste levensjaar voelde ze dat er iets anders was — hij keek weinig aan, ontwikkelde later motorisch dan leeftijdsgenoten — maar omdat hij haar eerste kind was had ze geen vergelijkingskader. Pas na de geboorte van dochter Madelief (3,5) werd het verschil duidelijker.
De ontwikkeling van Pepijn leidde tot onzekerheid en een isolement: opmerkingen van familie en schoolleden suggereren vaak dat het ‘aan de opvoeding ligt’, terwijl Tamara ervaart dat gangbare aanpakken bij haar zoon geen effect hebben. In opvang en op de reguliere school zagen begeleiders afwijkend gedrag, maar weinig begrip voor wat dat voor het gezin betekende. Twee jaar geleden verhuisde het gezin van de Verenigde Staten naar Nederland in de hoop op betere hulpverlening; uiteindelijk werd besloten Pepijn uit het reguliere onderwijs te halen en aan te melden voor speciaal onderwijs, dat voor hen veel rust bracht. De school bood warmte, maatwerk en begrip waardoor hij zich wél gezien en thuis voelt.
Een diagnostiektraject loopt nog (met lange wachttijden — in hun geval rond zestig weken); er zijn kenmerken die aan ADHD en autisme doen denken, mogelijk met een genetische component, maar er is nog geen definitieve conclusie. Tamara beschrijft het gevoel van “levend verlies”: het voortdurend afscheid nemen van kleine verwachtingen — kinderen die niet met Pepijn willen spelen, sociale uitnodigingen die je mijdt omdat het te veel energie kost, of het gemis van vanzelfsprekende verbindingen wanneer hij in zijn eigen wereldje verdwijnt. Die onzichtbare afstand doet pijn terwijl de liefde groot blijft.
Haar boodschap aan de buitenwereld: oordeel niet te snel en stel vragen in plaats van aannames te doen; nieuwsgierigheid en betrokkenheid geven ouders erkenning. Tamara organiseert trainingen voor andere ouders van kinderen die buiten het gemiddelde ontwikkelpad vallen en zoekt contact met lotgenoten, onder andere via een inclusieve speeltuin in Amsterdam. Ze benadrukt dat begrip en kleine concrete steun veel kunnen betekenen voor gezinnen die dagelijks navigeren tussen liefde en verlies.