Psycholoog: dit zijn tekenen dat je bent opgegroeid met een narcistische ouder

In dit artikel:

Hoewel het woord ‘narcist’ vaak te pas en te onpas wordt gebruikt, beschrijft dit artikel de ingrijpende gevolgen van een echte narcistische persoonlijkheidsstoornis binnen gezinnen. Psychotherapeut Kathleen Saxton legt uit dat kinderen van narcistische ouders vaak niet worden gezien als losse individuen, maar als verlengstuk van de ouder. De ouder zoekt voortdurend bewondering en bevestiging, terwijl achter die façade vaak schaamte, onzekerheid en angst schuilgaan. Binnen het gezin kan dat leiden tot een benauwd patroon waarin kinderen zich moeten aanpassen aan stemmingswisselingen, hun eigen gevoelens wegdrukken en meewerken aan het gewenste imago naar buiten toe.

Volgens therapeuten krijgen kinderen in zulke gezinnen vaak vaste rollen, zoals het ‘gouden kind’ dat lof krijgt zolang het presteert, of juist de zondebok die de schuld krijgt van problemen. Beide rollen kunnen op latere leeftijd psychische klachten veroorzaken, zoals perfectionisme, onzekerheid, angst en moeite met relaties of grenzen stellen. In sommige gevallen is er zelfs sprake van emotionele incest, waarbij een ouder een kind behandelt als emotionele steun in plaats van als kind. Herstel begint volgens Saxton met het herkennen van dit patroon, het stellen van duidelijke grenzen en eventueel afstand nemen of de grey rock-methode gebruiken om minder vatbaar te zijn voor manipulatie.